Uluslararası Taşımacılık ve Lojistik Hizmet Üretenleri Derneği (UTİKAD) Başkanı Bilgehan Engin, ABD ile İran arasında varılan mutabakat sonrası Hürmüz Boğazı’nda gemi trafiğinin yeniden artmaya başladığını, bu gelişmenin en hızlı ve belirgin etkisinin ise savaş riski sigorta primlerinde görüldüğünü söyledi.
Engin, kriz döneminde sigorta maliyetlerinin ve savaş riski primlerinin tarihi seviyelere ulaştığını hatırlatarak, jeopolitik gerilimin azalmasıyla birlikte sigorta primlerinde hızlı bir gevşeme sürecine girildiğini ifade etti. Buna karşın bu düşüşün navlun fiyatlarındaki gibi sınırlı değil, daha belirgin ve hızlı bir normalleşme eğilimi gösterdiğini belirtti.
Ancak Engin’e göre sigortada yaşanan bu gerileme, riskin tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmiyor:
“Hürmüz gibi kritik geçiş noktalarında risk primi sıfırlanmıyor, sadece daha düşük bir bantta yeniden fiyatlanıyor.”
Bu nedenle sigorta piyasasında kriz öncesi seviyelere tam dönüş beklenmezken, yeni denge daha yüksek tabanlı bir risk primiyle oluşuyor.
Engin, armatörler ve büyük lojistik şirketlerinin de bu yeni dönemde sigorta maliyetlerini daha iyi yönetebilmek için sözleşme yapılarında değişikliğe gittiğini belirtti. Kriz döneminde yapılan yüksek maliyetli poliçelerin yeniden müzakere edildiğini, yeni kontratlarda ise daha esnek, endeks bağlantılı ve sigorta riskini dağıtan modellerin öne çıktığını söyledi.
Küresel ölçekte sigortacılık sektörünün artık yalnızca geçici jeopolitik dalgalanmalara değil, kalıcı risk algısına göre fiyatlama yaptığına dikkat çeken Engin, özellikle Kızıldeniz hattındaki güvenlik algısının tamamen ortadan kalkmamasının sigorta primlerinde aşağı yönlü hareketi sınırladığını ifade etti.
Engin ayrıca, kriz döneminde alternatif rotalara yönelimin (örneğin Ümit Burnu hattı) sigorta ve toplam taşıma maliyetlerini artırarak piyasada yapay bir kapasite sıkışıklığı yarattığını, normalleşmeyle birlikte bu etkinin azalmasının sigorta tarafında da daha rekabetçi bir fiyatlamayı desteklediğini vurguladı.
Son olarak Engin, küresel tedarik zincirlerinde sigortanın artık yalnızca bir maliyet kalemi değil, stratejik risk yönetimi aracına dönüştüğünü ve lojistik kararların merkezinde yer aldığını söyledi.
